“In de file staan is eigenlijk niet nodig”
De stelling van prof. Pieter Tordoir, hoogleraar Economische Geografie en Planologie, Universiteit van Amsterdam
Ik zal de laatste zijn om het te ontkennen: natuurlijk hebben we in Nederland last van vertraging en dichtslibbende wegen. Dat is ook niet gek, we leven in een verstedelijkt gebied. Toch is onze infrastructuur zeker niet slecht, integendeel. Internationaal gezien is ons wegennet juist van heel hoge kwaliteit. Wél kunnen we ons asfalt veel beter benutten. En het aardige is dat daar niet altijd héél veel voor hoeft te gebeuren. Als 5% van het verkeer buiten spitstijd de weg opgaat, kan dat al genoeg zijn om veel files in ons land te doen verdwijnen. Eigenlijk is het dus helemaal niet nodig dat we in de file staan.
“Wegen en OV beter verbinden”
De afgelopen jaren is er al veel gedaan om verkeer beter te laten doorstromen. Er is gewerkt aan beter incidentmanagement, zodat wegen bij een ongeluk sneller en efficiënter weer vrij zijn. Toeritdosering is ook een mooi voorbeeld. Maar we kunnen wel nog steeds winst boeken. Vooral door wegen en OV beter met elkaar te verknopen. Dat zijn in Nederland altijd twee gescheiden systemen geweest. Als je die beter verbindt, heeft dat gelijk effect. Dat is gewoon het principe van communicerende vaten.
“Financiële prikkels inzetten”
Met mobiliteitsmanagement kun je die verbinding nog verder versterken. Mits we het integraal aanpakken. Niet een mooi transferium bouwen en er dan één keer in het uur een bus langs laten rijden. Nee, je moet financiële prikkels inzetten. Daarmee ontstaat er ook een markt voor slimme bedrijven die allerlei diensten rondom mobiliteitsmanagement kunnen organiseren.
“Wonen en werken vervlechten”
Voor de langere termijn is er een nóg fundamenteler oorzaak van de congestie die we aan moeten pakken. We hebben in Nederland decennialang een rigoureuze scheiding aangebracht tussen de gebieden waar we wonen en waar we werken. Daardoor staan de files altijd één kant op. We moeten de functie wonen en werken weer meer gaan vervlechten.
“Multimodaal heeft de toekomst”
Dat zul je niet heel snel kunnen veranderen. Maar je ziet al wel dat de grote kantoorlocaties langs de snelwegen minder populair worden. Onder invloed van Het Nieuwe Werken en het sterk groeiende aantal ZZP-ers zie je dat het werk zich weer begint te verplaatsen naar de stad. Ik verwacht dat de komende jaren de populariteit van multimodale locaties toeneemt: plekken waar je met auto én OV goed kunt komen. Dat werkt een betere benutting van infrastructuur in de hand.